Ihagarikwa rya Miss Rwanda: Igihombo ku rubyiruko?
Mu gihe imyaka ibiri ishize amarushanwa ya Miss Rwanda ahagaritswe, benshi bibaza ku ngaruka z’icyo cyemezo cyafashwe mu 2023 nyuma y’uko habayeho ibyaha bijyanye n’imyitwarire mibi byari bimaze kugaragara mu itegurwa ry’iri rushanwa. Iri hagarikwa ryasize icyuho kinini mu rubyiruko rwajyaga rubona iri rushanwa nk’urubuga rwo kwerekana impano, kugira ijambo mu muryango nyarwanda no kwiteza imbere.
Uwase Aline, w’imyaka 22, wari usanzwe yitabira amarushanwa y’ubwiza atandukanye mu ntara y’Amajyepfo, avuga ko kuva iri rushanwa ryahagarikwa yabuze amahirwe yo kwerekana impano ze.
“Miss Rwanda yari inzozi zanjye. Nari narateguye umushinga wo guteza imbere abakobwa baturuka mu miryango itishoboye. Ariko byose byarahagaze. Ubu nta kindi kintu gihamye cyasimbuye iryo rushanwa,” avuga Uwase.
Amakuru yatanzwe n’Urwego rw’igihugu rw’Iterambere (RDB) mu 2022 yagaragaje ko irushanwa rya Miss Rwanda ryarikururiraga abantu barenga 100,000 mu buryo butaziguye binyuze mu byerekeranye n’imyambarire, ubukerarugendo, itangazamakuru, n’imishinga y’urubyiruko. Guhagarika irushanwa byahagaritse imirimo ku bantu benshi, cyane cyane abakiri bato bari bararyinjiyemo nk’abamurika imideli, abashushanya imideli, n’abatunganya amashusho n’amafoto.
Nk’uko bisobanurwa na Dr. Jean Claude Niyonsenga, impuguke mu by’imitekerereze, ihagarikwa rya Miss Rwanda ryateje icyuho cy’icyizere ku rubyiruko, cyane cyane abakobwa bari bafite inzozi zo gukoresha iri rushanwa nk’urubuga rwo kwigaragaza no gukura mu bwenge.
“Iyo umuntu akurwaho amahirwe yo kwigaragaza mu ruhando rw’igihugu, bimugiraho ingaruka z’amarangamutima no kwigunga. Hari bamwe bagaragaweho n’ibimenyetso bya stress nyuma y’uko iri rushanwa rihagaritswe,” avuga Dr. Niyonsenga.
Nubwo hari amarushanwa mato yagiye asimbura Miss Rwanda mu duce dutandukanye, nta na rimwe ryageze ku rwego rw’igihugu cyangwa ryagira imbaraga z’uko ryatera inkunga imishinga y’urubyiruko nk’uko Miss Rwanda yabikoraga. Uko imyaka yicuma, niko igikundiro cy’iryo rushanwa cyarushagaho kugaragara ko cyasigaye mu mitima ya benshi.
Ingaruka z’ingenzi z’ihagarikwa rya Miss Rwanda
- Icyuho cy’imirimo ku rubyiruko – abatunganya amashusho, aba make-up artists, n’abandi batakaje amasoko.
- Gucika intege kw’abakobwa bari bafite inzozi zo guhindura sosiyete – benshi bari bafite imishinga y’iterambere bagombaga kugaragaza binyuze muri iryo rushanwa.
- Kugabanuka kw’ubwitabire mu bikorwa by’ubumenyi n’imibereho myiza byakorwaga na ba Miss – nk’ubukangurambaga ku buzima bw’imyororokere, kurwanya inda zitateganyijwe, n’ibindi.
Ihagarikwa rya Miss Rwanda ryagize ingaruka mbi ku rubyiruko, cyane cyane ku bakobwa b’Abanyarwandakazi bashakaga kwigaragaza, kubaka izina, no guteza imbere impano zabo. Nubwo icyemezo cyafashwe hagamijwe kurengera uburenganzira bw’abitabira, haracyari icyuho kinini kidafite igisubizo gifatika. Hari icyizere ko mu gihe kiri imbere, hashobora gutekerezwa irushanwa rifite imyumvire isobanutse, ritekereje ku mutekano w’abaryitabira kandi rihuza indangagaciro nyarwanda n’iterambere ry’urubyiruko.

